Sống Tốt HơnĐừng trông vào chatbot AI để tự đánh giá bệnh hay vấn đề pháp lý; trước khi đi khám, kiện tụng, chi tiền lớn, tìm nguyên văn nguồn mà nó dẫn và kiểm tra lại
Nói dễ hiểu
Đưa trọn bệnh án cho AI, hơn 90% trường hợp nó nhận ra đúng bệnh. Nhưng người bình thường dùng AI hỏi triệu chứng lại nhận ra bệnh ít hơn người tự tra mạng, quyết định có nên đi cấp cứu hay không cũng không chính xác hơn. Hỏi về pháp luật, AI đa năng có ít nhất 58% câu trả lời chứa nội dung bịa, và còn xuôi theo những tiền đề sai trong câu hỏi của bạn.
Bỏ ra
Không tốn tiền. Mỗi lần kiểm tra mất thêm vài phút đến nửa tiếng. Bắt AI ghi ra điều luật, hướng dẫn hay bài báo mà nó dựa vào, rồi tự mở nguyên văn tìm đúng câu đó. Thói quen cần đổi: đừng làm theo chỉ vì nó nói chắc nịch.
Lưu ý
Tranh luận: một nghiên cứu năm 2023 cho nhân viên y tế chấm điểm mù, 78,6% cho rằng ChatGPT trả lời hay hơn bác sĩ, nhưng đó là so câu trả lời viết hay hay không, không xem người hỏi cuối cùng có phán đoán đúng không. Thử nghiệm năm 2026 dùng mô hình đời 2024, mô hình mới có thể giỏi hơn, nhưng điểm thi của AI khi làm một mình không dự đoán được hiệu quả khi người thường dùng nó. Các công cụ AI pháp lý chuyên dụng cho luật sư cũng có 17% đến 33% câu trả lời bịa. Cách kiểm tra: bắt nó ghi tên và số điều luật, tên hướng dẫn hay bài báo, rồi lên trang chính thức tìm nguyên văn; không tìm thấy thì coi như nó chưa nói. Khi hỏi, đừng gài sẵn kết luận của mình: hỏi “trường hợp này luật quy định thế nào”, đừng hỏi “trường hợp này tôi thắng chắc phải không”. Méo miệng đột ngột, yếu nửa người, đau tức ngực thì đừng hỏi AI, gọi 115 ngay.
Ở Việt Nam
Văn bản pháp luật Việt Nam có thể tra trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ và Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật. AI rất dễ trích nhầm luật đã hết hiệu lực, nên luôn kiểm tra ngày hiệu lực.